22 juli 2018: van één naar zeven OV-knooppunten in Amsterdam

[caption id="" align="alignleft" width="131"] David Aulman[/caption]

Op dit moment is Centraal Station onbetwist het grootste OV-knooppunt van Amsterdam, maar op 22 juli verandert dit en zullen andere knooppunten in de stad intensiever gebruikt worden om het CS te ontlasten. Welke knooppunten dit zijn en waarom hier voor gekozen is, vertelt ‎David Aulman, regisseur Nieuwe Lijnennet Vervoerregio Amsterdam.

David, even terug naar de oorsprong van dit idee: Hoe is dit plan ontstaan?

“Al in 2015 hebben we een onderzoek laten uitvoeren waarin de economische bereikbaarheid van Amsterdam centraal stond. Het ging hierbij met name om forensenverkeer, want de grootste reizigersstromen heb je natuurlijk in de spits. Uit dit onderzoek kwam naar voren dat het OV-netwerk niet optimaal benut werd; vooral het tramnet bleek overbelast, terwijl het metro-netwerk (maar ook de NS-stations in Amsterdam) niet optimaal werden gebruikt. Niet verrassend bleek ook dat Amsterdam CS de grote reizigersstroom uit de regio en vanuit de trein bijna niet meer aankan en dat hier een oplossing voor moest komen.”

Aha, dus dit onderzoek lag ten grondslag aan de Lijnennetvisie waarin beschreven staat hoe het OV op 22 juli verandert?

“Gedeeltelijk wel, maar samen met de vervoerders GVB, EBS en Connexxion moesten we met meer facetten rekening houden. Denk enerzijds aan de verwachte groei van het aantal reizigers en anderzijds aan de bezuinigingen op het Openbaar Vervoer vanuit de Rijksoverheid. Dat zijn op het eerste gezicht twee tegengestelde zaken en het was zeker niet makkelijk om deze te verenigen in één plan. Maar de studie toonde ons dat er grote kansen lagen om deze doelstellingen toch te kunnen realiseren door meer in te zetten op het metronetwerk.”

Het kwam dus wel goed uit dat de Noord/Zuidlijn bijna klaar is?

“Haha, het bood ons wel een heel mooie kans inderdaad. Dat het OV verandert, is ook niet het gevolg van de komst van de Noord/Zuidlijn, dat zijn de redenen die ik net noemde. Maar zonder Noord/Zuidlijn was het wel heel moeilijk geweest om een plan te maken waarin je meer reizigers bedient, terwijl je over minder middelen beschikt. Het is dan ook geen toeval dat de metro straks op 22 juli de ruggengraat van het Amsterdamse OV vormt: het is niet alleen een snel en betrouwbaar vervoermiddel, het is efficiënt en kan veel meer reizigers vervoeren dan een tram of een bus.”

Terug naar de inzet op meer OV-knooppunten. Hoe gaat dat er straks uitzien?

“Centraal Station zal niet helemaal verdwijnen als OV-knooppunt, maar we zullen meer focussen op de volgende stations: Zuid, Bijlmer, Amstel, Sloterdijk, Lelylaan en – vanuit de regio – het nieuwe station Noord. Er zullen dan bijvoorbeeld meer bussen bij deze OV-knooppunten stoppen, zodat het forensenverkeer vanuit de omgeving van Amsterdam zich over deze stations spreidt en CS dan niet langer het drukste station is.

Veel werkgelegenheid bevindt zich in de directe omgeving van deze knooppunten, en ook kunnen reizigers hier overstappen op het snelle en betrouwbare metrosysteem van Amsterdam waarmee ze vervolgens in veel gevallen sneller op hun bestemming kunnen komen. In plaats van bijvoorbeeld de overvolle trams te moeten nemen die dwars door de stad rijden met natuurlijk een groot risico op opstoppingen en verstoringen.”

Gaan er dan ook minder trams rijden?

“Nee, dat klopt niet. Hoewel de metro wel de ruggengraat van het OV wordt, hebben we nog steeds trams nodig om de knooppunten met de stad te verbinden. Trams zullen daarom in een aantal gevallen aangepaste routes rijden en op sommige trajecten, bijvoorbeeld tussen oost en west, vaker rijden.

Het is ook niet logisch als trams bovengronds precies dezelfde route afleggen als bijvoorbeeld de Noord/Zuidlijn. Dan kun je die trams beter ergens anders inzetten, wat als bijkomstig voordeel heeft dat de trams die in het centrum rijden ook niet meer zo druk zijn omdat het sneller is om in de Noord/Zuidlijn te stappen.”

We zien dat het veranderende OV niet alleen op positieve racties kan rekenen. Hadden jullie dat verwacht?

“Ja, dat hadden we wel verwacht. Hoewel mensen straks vaak sneller op hun bestemming zijn, moeten ze in veel gevallen vaker overstappen. Daar zit natuurlijk niet iedereen op te wachten. Maar we moesten het ook doen met de middelen die we hebben en dan is het moeilijk om iedereen tevreden te stellen. Wij denken echt dat het voor de meerderheid van de reizigers een verbetering gaat betekenen.

We werken samen met de gemeente Amsterdam en de vervoerders hard om de OV-knooppunten zo comfortabel mogelijk te maken, met bijvoorbeeld voldoende zitjes en beschutting, horeca en andere nuttige en prettige voorzieningen voor reizigers. Hopelijk verzacht dat straks de pijn van die mogelijke extra overstap.”